შპს „ტელეკომპანია პირველისთვის“ ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობის დაკისრების თაობაზე

შპს „ტელეკომპანია პირველისთვის“ ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობის დაკისრების თაობაზე

 1.    საქმის აღწერა

საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნული კომისია (შემდგომში „კომისია“) აღნიშნავს, რომ კომისიას სსიპ „საზოგადოებრივმა მაუწყებელმა“ მომართა განცხადებებით (კომისიაში რეგისტრაციის Nშ-19-6/36; 08.01.19; Nშ-19-6/66, 09.01.19), რომელთა თანახმად შპს „ტელეკომპანია პირველმა“ 2019 წლის 6 და 7 იანვარს საავტორო და მომიჯნავე უფლებების დარღვევით, ნებართვის გარეშე საკუთარ ეთერში განათავსა სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის პირველი არხის“  პირდაპირ ეთერში გასული საშობაო ლიტურგიის ტრანსლაცია, ამასთან, შესაბამისი ნებართვების გარეშე შპს „ტელეკომპანია პირველმა“ განათავსა მხატვრული ფილმები, რომლების ჩვენების ექსკლუზიური უფლებაც სსიპ „საზოგადოებრივ მაუწყებელს“ აქვს მოპოვებული, კერძოდ: „What Women Want”, “American Beauty, “Family Man”, “Catch me if you can”.   სსიპ „საზოგადოებრივმა მაუწყებელმა“ მოითხოვა კომისიის მიერ აღნიშნული საკითხის შესწავლა და შპს „ტელეკომპანია პირველის“  მიმართ კანონმდებლობით გათვალისწინებული ზომების გამოყენება.

კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის სამსახურებრივი ბარათის  (N19-10-246; 07.02.19) თანახმად, 2019 წლის 6 და 7 იანვარს,  შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განხორციელდა სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ მიერ  დამზადებული სიუჟეტის (საშობაო ლიტურგიის) ტრანსლირება, რასაც სჭირდებოდა შესაბამისი ნებართვა სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლისგან“. „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 50-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მაუწყებლობის ორგანიზაციას ეკუთვნის განსაკუთრებული უფლება, გამოიყენოს თავისი გადაცემა ნებისმიერი ფორმით, გადაცემის ყოველი ფორმით გამოყენებისათვის ანაზღაურების მიღების უფლების ჩათვლით. ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად „გადაცემის გამოყენების განსაკუთრებული უფლება ნიშნავს უფლებას, ნება დართოს ან აკრძალოს ა) გადაცემის ჩაწერა ბ) გადაცემის ჩანაწერის რეპროდუცირება დ) გადაცემის გადაცემა ეთერში“. 

კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის მოსაზრებით, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 51-ე მუხლით გათვალისწინებულია მომიჯნავე უფლებების თავისუფალი გამოყენების შესაძლებლობა, ნებართვის და ჰონორარის გადახდის გარეშე, ანუ მომიჯნავე უფლებების გარკვეული შეზღუდვები, თუმცა წინამდებარე შემთხვევა არ აკმაყოფილებს არც ერთ პირობას, რომელიც გათვალისწინებულია „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“  საქართველოს კანონის 51-ე მუხლის მე-2 პუნქტით. გარდა ამისა, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“  საქართველოს კანონის 51-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად,  ამ კანონით გათვალისწინებულ მომიჯნავე უფლებათა შეზღუდვები ხელს არ უშლის შესრულების, ფონოგრამის, ვიდეოგრამის, მაუწყებლობის ორგანიზაციის გადაცემის ნორმალურ გამოყენებას და უსაფუძვლოდ არ ლახავს შემსრულებლის, ფონოგრამის ან ვიდეოგრამის დამამზადებლისა და მაუწყებლობის ორგანიზაციის კანონიერ ინტერესებს. შპს „ტელეკომპანია პირველის“ მიერ პირველი არხის სიუჟეტის ნაწილის ასეთი გამოყენება ლახავს „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“  საქართველოს კანონის 51-ე მუხლით გარანტირებულ მაუწყებლის კანონიერ ინტერესს.

კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის სამსახურებრივი  ბარათის  (N19-10-258;  08.02.19)  თანახმად, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ Nშ-19-6/66 განცხადების საფუძველზე განხორციელდა შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ბადის შერჩევითი მონიტორინგი, რის შედეგად გამოვლინდა, რომ მაუწყებლის ეთერში განთავსებულია შესაბამისი ნებართვების გარეშე, შემდეგი მხატვრული ფილმები: “Darkest Hour”, “Get Out”, “Avengers: Age of Ultron”, “IT”, “Alien: Covenant”.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტმა მიიჩნია, რომ შპს „ტელეკომპანია პირველი“ უნდა ჩაითვალოს მომიჯნავე უფლებების დამრღვევად „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 58-ე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, ვინაიდან მოხდა მაუწყებლობის ორგანიზაციის განსაკუთრებული უფლებების დარღვევა, რომლებიც „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 50-ე მუხლით არის გათვალისწინებული.

შპს „ტელეკომპანია პირველისთვის“ ადმინისტრაციული პასუხიმგებლობის დაკისრების საკითხის განხილვა დაინიშნა 2019 წლის 21 თებერვალს, 15:00 საათზე, რის თაობაზეც მაუწყებელს ეცნობა წერილობითი შეტყობინებით და მოწვეულ იქნა ადმინისტრაციულ წარმოებაში მონაწილეობის მისაღებად. მას, ასევე განემარტა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 98-ე და 99-ე მუხლებით გათვალისწინებული მტკიცებულებებისა და შუამდგომლობების წარმოდგენის, აგრეთვე საქმის გარემოებათა გამოკვლევისა და ადმინისტრაციული წარმოების მასალების  გამოთხოვის უფლება. საკითხის განხილვაზე ასევე მოწვეული იქნა სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებელი“.

კომისიის 2019 წლის 21 თებერვლის  სხდომაზე გამოცხადდა შპს „ტელეკომპანია პირველის“ წარმომადგენელები ნანა აბურჯანიძე და ირინა ჩანქსელიანი, ასევე სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ წარმომადგენელი დ. ბერძენიშვილი.

სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ წარმომადგენელმა დ. ბერძენიშვილმა, კომისიის სხდომაზე აღნიშნა, რომ მიმდინარე წელს, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებელი“ შობის ლიტურგიის ტრანსლაციას ახორციელებდა საქართველოს სხვადასხვა რეგიონიდან, რა დროსაც, გამოყენებული იყო არხის როგორც ინტელექტუალური, ასევე ტექნიკური რესურსი. 2019 წლის 6 და 7 იანვარს, შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განხორციელდა  სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ პირდაპირი ეთერით გადაცემული საშობაო ლიტურგიის ტრანსლაცია, შესაბამისი ნებართვის გარეშე და მოქმედი კანონმდებლობის უხეში დარღვევით, ამასთან, შპს „ტელეკომპანია პირველმა“  ტრანსლაციისას, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ არხის ლოგოსთან ერთად განათავსა საკუთარი კომპანიის ლოგოც.

შპს „ტელეკომპანია პირველის“ წარმომადგენლების განმარტებით,   2019 წლის 6 და 7 იანვარს საშობაო ლიტურგიის ტრანსლირებისას არ დარღვეულია „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონი, ვინაიდან, საშობაო ლიტურგია შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განთავსდა სსიპ „საქართველოს საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ ლოგოს მოშლის გარეშე და წყაროს მითითებით და მხოლოდ იმ მოცულობით, რომელიც გამართლებული იყო მაყურებლის ინფორმირების მიზნით.  შპს „ტელეკომპანია პირველის“ წარმომადგენლების განმარტებით, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 23-ე მუხლის თანახმად, „დაშვებულია ავტორის ან საავტორო უფლების სხვა მფლობელის თანხმობისა და მისთვის საავტორო ჰონორარის გადახდის გარეშე, მაგრამ გამოყენებული ნაწარმოების ავტორისა და დასესხების წყაროს აუცილებლობის მითითებით“, რაც შპს „ტელეკომპანია პირველის“ აზრით, მაუწყებლის მიერ დაცულ იქნა. ამასთან, აღნიშნული კანონის 23-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტით დაზუსტებულია ნაწარმოების შინაარსი, რომლის საავტორო უფლების გარეშე და საავტორო უფლების მქონე პირის ნებართვის გარეშე  ტრანსლაციის უფლებასაც კანონმდებლობა ითვალისწინებს. ასეთი შესაძლოა იყოს, როგორც საჯაროდ წარმოთქმული პოლიტიკური მოხსენება, სიტყვა, ლექცია, ასევე ქადაგება და მსგავსი ნაწარმოებები. შპს „ტელეკომპანია პირველის“  განმარტებით, მაუწყებლის ეთერში  მხოლოდ ეპისტოლეს ტრანსლირება განხორციელდა და არა მთლიანი ლიტურგიის.

შპს „ტელეკომპანია პირველის“ წარმომადგენლებმა კომისიის 2019 წლის 21 თებერვლის სხდომაზე ასევე განმარტეს, რომ შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განთავსდა მხატვრული ფილმები „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონმდებლობის დარღვევით, ვინაიდან, მაუწყებელს არ ჰქონდა მოპოვებული შესაბამისი ნებართვები მხატვრული ფილმების შპს „ტელეკომპანია პირველის“ სამაუწყებლო ბადეში განთავსებაზე.

კომისიის 2019 წლის 21 თებერვლის სხდომაზე, კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტს დაევალა შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერით ტრანსლირებული საშობაო ლიტურგიის ზუსტი ხანგძლივობის დადგენა, ხოლო გადაწყვეტილების გამოცხადების დღედ განისაზღვრა 2019 წლის 7 მარტი, რის თაობაზეც მხარეები გაფრთხილდნენ კანონის შესაბამისად.

კომისიის 2019 წლის 7 მარტის სხდომაზე, რომელსაც არ ესწრებოდა შპს „ტელეკომპანია პირველის“ წარმომადგენელი, კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის უფროსმა ი. მახარაძემ განმარტა, რომ მონიტორინგის შედეგად დადგინა, რომ შპს „ტელეკომპანია პირველს“ განთავსებული ჰქონდა  საშობაო ლიტურგიის მნიშვნელოვანი ნაწილი, რომელიც დაიწყო 23:09 საათზე სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ ტრანსლაციის გადმოცემით და გრძელდებოდა 50 წუთის განმავლობაში.

II. კომისიის მიერ გამოკვლეული მტკიცებულებები

1. კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის 07.02.19, Nშ-19-10-246 სამსახურებრივი ბარათი;

2. სადავო სიუჟეტის ვიდეო ჩანაწერი დატანილი  DVD-ზე;

3. სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ 08.01.19, Nშ-19-6/36 განცხადება;

4. კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურების რეგულირების დეპარტამენტის 08.02.19, Nშ-19-10-258 სამსახურებრივი ბარათი, თანდართული მასალით;

5. 2019 წლის 21 თებერვლის სხდომაზე შპს „ტელეკომპანია პირველის“  წარმომადგენლების  მიერ გაკეთებული ახსნა-განმარტებები;

6. 2019 წლის 21 თებერვლის სხდომაზე სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის წარმომადგენლის დ. ბერძენიშვილის მიერ გაკეთებული ახსნა-განმარტება.

III. კომისიის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები

1. 2019 წლის 6 და 7 იანვარს, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ პირდაპირ ეთერში ახორციელებდა საშობაო ლიტურგიის ტრანსლაციას საქართველოს სხვადასხვა რეგიონებიდან;

2. 2019 წლის 6 და 7 იანვარს (23:09 წთ.), შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განხორციელდა  სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ პირდაპირი ეთერით გადაცემული საშობაო ლიტურგიის ტრანსლაცია 50 წუთის განმავლობაში, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“  ლოგოს მოშლის გარეშე;

3. შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განთავსდა მხატრული ფილმები შესაბამისი ნებართვების გარეშე, კერძოდ:  “Darkest Hour”, “Get Out”, “Avengers: Age of Ultron”, “IT”, “Alien: Covenant”, „ქვევრი“, „კუჩხრი ბედინერი“, „What Women Want”, “American Beauty”, “Family Man”, “Catch me if you can”;

4. შპს „ტელეკომპანია პირველს“, სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლისგან“ არ მოუპოვებია შესაბამისი ნებართვები სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ გადაცემის ნაწილის, ასევე, მხატრული ფილმების, რომელზეც სსიპ „საზოგადოებრივ მაუწყებელს“ ექსკლუზიური ჩვენების უფლება ჰქონდა მოპოვებული, საკუთარ სამაუწყებლო ბადეში განთავსების თაობაზე.

5. სსიპ „საზოგადოებრივმა მაუწყებელმა“ მომართა კომისიას და მოითხოვა საკითხის შესწავლა და შპს „ტელეკომპანია პირველის“ მიმართ კანონმდებლობით გათვალისწინებული ზომების მიღება;

6. შპს „ტელეკომპანია პირველს“ უკანასკნელი ერთი წლის მანძილზე არ დაკისრებია ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობა მსგავსი/ანალოგიური სამართალდარღვევისთვის.

IV. სამართლებრივი საფუძველი და დასაბუთება

1. „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, მაუწყებლობის სფეროში კანონმდებლობას შეადგენს საქართველოს კონსტიტუცია, საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებები, საქართველოს ორგანული კანონი „საქართველოს საარჩევნო კოდექსი“, ეს კანონი, „ეროვნული მარეგულირებელი ორგანოების შესახებ“ და „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონები, სხვა საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტები;

2. „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის მე-3 პუნქტის ი) ქვეპუნქტის შესაბამისად, მაუწყებლობის სფეროში კომისიის ფუნქციას წარმოადგენს საავტორო და მომიჯნავე უფლებების, მავნე ზეგავლენისაგან არასრულწლოვანთა დაცვის, აგრეთვე რეკლამის შესახებ საკანონმდებლო აქტების შესრულებაზე ზედამხედველობა და კონტროლი, ხოლო ამავე პუნქტის ვ) ქვეპუნქტის შესაბამისად, კომისიის ფუნქციასა და ვალდებულებას წარმოადგენს მაუწყებლის მიერ მაუწყებლობის სფეროში მოქმედი კანონმდებლობის მოთხოვნების შესრულებაზე ზედამხედველობა და კონტროლი და ამ მოთხოვნათა დარღვევის შემთხვევაში მისთვის შესაბამისი სანქციების დაკისრება;

3. „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 45¹ მუხლის მე-10 პუნქტის ა) ქვეპუნქტის თანახმად,  ავტორიზებული პირი ვალდებულია დაიცვას მაუწყებლობის სფეროში მოქმედი კანონმდებლობა, მათ შორის, კომისიის დადგენილებები და გადაწყვეტილებები;

4. „ლიტერატურისა და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის შესახებ” ბერნის კონვენციასთან (რატიფიცირებულია საქართველოს პარლამენტის 1994 წლის 24 ნოემბრის  №609 დადგენილებით) და ,,საავტორო უფლებების შესახებ” 1996 წლის 20 დეკემბერის ინტელექტუალური საკუთრების  მსოფლიო ორგანიზაციის ხელშეკრულებასთან (რატიფიცირებულია საქართველოს პარლამენტის 2001 წლის 23 მაისის № 879 დადგენილებით)   მიერთებით, საქართველომ იკისრა ვალდებულება დაიცვას საავტორო და მომიჯნავე უფლებები და გაატაროს ამ ხელშეკრულებების გამოყენების უზრუნველსაყოფად აუცილებელი ღონისძიებანი;

5. „ლიტერატურული და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის შესახებ” ბერნის კონვენციის  მე-11^bis   მუხლისა და  „ისმო-ს საავტორო უფლებების შესახებ ხელშეკრულების” მე-8 მუხლის თანახმად, ავტორები, სარგებლობენ განსაკუთრებული უფლებებით, თავისი ნაწარმოებების საყოველთაოდ გაცნობისათვის საჯარო გადაცემის უფლება დართონ სადენებითა და კავშირგაბმულობის უმავთულო საშუალებებით.  შესაბამისად, ხელშეკრულებები იცავენ რა ავტორის უფლებას ნაწარმოებთან დაკავშირებით, ამ ნორმის გამოყენებისათვის აუცილებელია ნაწარმოების საჯაროდ გადაცემა და არა ნაწარმოების საშუალებები და ხერხები;

6. ,,ბერნის კონვენციისა” და „ისმო-ს ხელშეკრულების”  აღნიშნულ დანაწესთან სრულ შესაბამისობაშია „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ” საქართველოს კანონი, რომლის მე-18 მუხლის მე-2 პუნქტის ,,ვ” ქვეპუნქტით ავტორს ან საავტორო უფლების სხვა მფლობელს აქვს ნაწარმოების გამოყენების განსაკუთრებული უფლება, რაც ნიშნავს უფლებას, განახორციელოს, ნება დართოს ან აკრძალოს: ნაწარმოების საჯარო გადაცემა, პირველი ან/და ხელახალი გადაცემის ჩათვლით; აგრეთვე ნაწარმოების გადაცემა სადენით ანდა უმავთულო კავშირგაბმულობის მეშვეობით ისე, რომ ის ხელმისაწვდომი იყოს ნებისმიერი პირისათვის მის მიერ არჩეულ დროს და ადგილიდან (საჯარო გადაცემის უფლება);

7. „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 37-ე და 38-ე მუხლების შესაბამისად, ნაწარმოების ნებისმიერი ფორმით გამოყენება ან ამ უფლების სხვა პირისათვის გადაცემა ავტორის განსაკუთრებული, ექსკლუზიური უფლებაა და ინტელექტუალურ სამართალში იგი პრეზუმირებულ ფაქტს წარმოადგენს. კერძოდ, ავტორი ან  საავტორო უფლების სხვა მფლობელი უფლებამოსილია სალიცენზიო ხელშეკრულების საფუძველზე გადასცეს ლიცენზიანტს ნაწარმოების გამოყენების უფლება ხელშეკრულებით გათვალისწინებული წესითა და პირობებით;

8. „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 42-ე მუხლის თანახმად, სალიცენზიო ხელშეკრულება უნდა დაიდოს წერილობით;

9. „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ” საქართველოს კანონის 50-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, მა­უწ­ყებ­ლო­ბის ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ას ეკუთ­ვნის გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი უფ­ლე­ბა, გამო­ი­ყე­ნოს თა­ვი­სი გა­და­ცე­მა ნე­ბის­მი­ე­რი ფორ­მით, გა­და­ცე­მის ყო­ვე­ლი ფორმით გა­მო­ყე­ნე­ბი­სათ­ვის ანაზღაურების მი­ღე­ბის უფ­ლე­ბის ჩათ­ვლით. ამავე მუხლის მეორე პუნქტის ბ) ქვეპუნქტის თანახმად, გა­და­ცე­მის გა­მო­ყე­ნე­ბის გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი უფ­ლე­ბა ნიშ­ნავს უფლე­ბას, ნე­ბა დარ­თოს ან აკ­რძა­ლოს გა­და­ცე­მის ჩანა­წე­რის რეპ­რო­დუ­ცი­რე­ბა, გარდა იმ შემ­თხვე­ვისა, რო­დე­საც გა­და­ცე­მა ჩა­წე­რი­ლია მა­უწ­ყებ­ლო­ბის ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ის თან­ხმო­ბით და რეპ­რო­დუ­ცი­რე­ბა ხორ­ცი­ელ­დე­ბა იმა­ვე მიზ­ნით, რის­თვი­საც მოხ­და მი­სი ჩა­წე­რა;

10. „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ” საქართველოს კანონის 58-ე მუხლის მე-2 პუნქტის შესაბამისად, პირი რომელიც არ ასრულებს ამ კანონის მოთხოვნებს, ითვლება საავტორო და მომიჯნავე უფლებების დამრღვევად, რაც ამავე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, იწვევს სამოქალაქო, ადმინისტრაციულ და სისხლისსამართლებრივ პასუხისმგებლობას;

11. ,,მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე–5 მუხლის მე–3 პუნქტის ვ) ქვეპუნქტის შესაბამისად, კომისიის ფუნქციასა და ვალდებულებას წარმოადგენს მაუწყებლის მიერ მაუწყებლობის სფეროში მოქმედი კანონმდებლობის მოთხოვნების შესრულებაზე ზედამხედველობა და კონტროლი და ამ მოთხოვნათა დარღვევის შემთხვევაში მისთვის შესაბამისი სანქციების დაკისრება;

12. ,,მაუწყებლობის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის მე-3 პუნქტის ი) ქვეპუნქტის თანახმად, მაუწყებლობის სფეროში კომისიის ფუნქციას წარმოადგენს  საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ საკანონმდებლო აქტების შესრულებაზე ზედამხედველობა და კონტროლი;

13. „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 71-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად,  მაუწყებლის მიერ საქართველოს კანონმდებლობის დარღვევის ან კომისიის გადაწყვეტილების შეუსრულებლობის, აგრეთვე ლიცენზიის/ ავტორიზაციის პირობების დარღვევის შემთხვევაში კომისია ვალდებულია განიხილოს შესაბამისი საკითხი. დარღვევის ფაქტის დადასტურების შემთხვევაში კომისია უფლებამოსილია მაუწყებელი წერილობით გააფრთხილოს. კომისიის მიერ მაუწყებლის მიმართ სანქციის გამოყენების მიზანი უნდა იყოს დარღვევის აღმოფხვრა ან პრევენცია.

კომისია აღნიშნავს, რომ 2019 წლის 6 და 7 იანვარს (23:09 წთ.), შპს „ტელეკომპანია პირველის“ ეთერში განხორციელდა  სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ პირდაპირი ეთერით გადაცემული საშობაო ლიტურგიის ტრანსლაცია 50 წუთის განმავლობაში,  რომელზეც არ ვრცელდება „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 23-ე მუხლით განსაზღვრული საგამონაკლისო ნორმები, რომლებიც საშუალებას აძლევს მაუწყებელს ნა­წარ­მო­ე­ბის ნაწყვეტი გა­მოი­ყე­ნოს ავ­ტო­რის თან­ხმო­ბისა და მისთვის ჰონორარის გადახდის გა­რე­შე. კომისია აღნიშნავს, რომ ვერ გაიზიარებს შპს „ტელეკომპანია პირველის“  წარმომადგენლების არგუმენტს, რომ საშობაო ლიტურგიის გავრცელება საინფორმაციო მიზნით მოხდა და რომ  „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 23-ე მუხლის ა) ქვეპუნქტი ითვალისწინებს ავტორის ან საავტორო უფლების სხვა მფლობელის თანხმობისა და მისთვის საავტორო ჰონორარის გადახდის გარეშე გამოყენების შესაძლებლობას ასეთ შემთხვევაში;  კომისია აღნიშნავს, რომ ზემოაღნიშნული ნორმის შესაბამისად, ავტორის თანხმობისა და მისთვის ჰონორარის გადახდის გარეშე ნაწარმოების ნაწყვეტის გავრცელება დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში თუ მართლზომიერად გამოცემის ან საჯარო გაცნობის გზით საზოგადოებისათვის ხელმისაწვდომი ნაწარმოებებიდან ციტირება ხდება სამეცნიერო, კვლევითი, პოლემიკური, კრიტიკული და საინფორმაციო მიზნებისათვის, მხოლოდ იმ მოცულობით, რომელიც გამართლებულია ციტირების მიზნით, გაზეთებიდან და ჟურნალებიდან მოკლე ნაწყვეტების ბეჭდვითი მიმოხილვისათვის რეპროდუცირების ჩათვლით („საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 23-ე მუხლის ა) ქვეპუნქტი); კომისია აღნიშნავს, რომ მთლიანი ეპისტოლეს (50 წთ.) გავრცელება ვერ ჩაითვლება „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის 23-ე მუხლით განსაზღვრულ შემთხვევად, შესაბამისად, შპს „ტელეკომპანია პირველს“, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის თანახმად ესაჭიროებოდა სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლის“ ნებართვა, რაც მაუწყებელს არ მოუპოვებია.  

ამასთან, შპს „ტელეკომპანია პირველის“ მიერ გადაიცემოდა მხატრული ფილმები,  შესაბამისი ხელშეკრულებების გარეშე, კერძოდ: “Darkest Hour”, “Get Out”, “Avengers: Age of Ultron”, “IT”, “Alien: Covenant”, „ქვევრი“, „კუჩხრი ბედინერი“, „What Women Want”, “American Beauty”, “Family Man”, “Catch me if you can”.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კომისიას მიაჩნია, რომ შპს „ტელეკომპანია პირველის“  მიერ დაირღვა „ლიტერატურული და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის“ ბერნის კონვენციის  მე-11^bis   მუხლი,  ისმო-ს საავტორო უფლებების შესახებ ხელშეკრულების მე-8 მუხლი, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“  საქართველოს კანონის მე-18 მუხლის მე-2 პუნქტის   ვ) ქვეპუნქტი, 37-ე, 38-ე და 42-ე, 50-ე მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტების მუხლები, „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის  45¹ მუხლის მე-10 პუნქტის ა) ქვეპუნქტი.

კომისია აღნიშნავს, რომ  შპს „ტელეკომპანია პირველს“ უკანასკნელი ერთი წლის მანძილზე არ დაკისრებია ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობა მსგავსი/ანალოგიური სამართალდარღვევისთვის, შესაბამისად მაუწყებელს  უნდა დაეკისროს გაფრთხილება „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 71-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად. 

V. სარეზოლუციო ნაწილი

ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, „ლიტერატურული და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის შესახებ“ ბერნის კონვენციის  მე-11^bis  მუხლის,   „საავტორო უფლებების შესახებ“ ისმო-ს ხელშეკრულების მე-8 მუხლის,  საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის, 98-ე და 99-ე მუხლების, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-18 მუხლის მე-2 პუნქტის ვ) ქვეპუნქტის, 37-ე, 38-ე და 42-ე მუხლების, 50-ე მუხლის პირველი და მეორე პუნქტების, 58-ე მუხლის, „მაუწყებლობის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის, მე-5 მუხლის მე-3 პუნქტის ვ) და ი) ქვეპუნქტების, 45¹ მუხლის მე-10 პუნქტის  ა)  ქვეპუნქტის და 71-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, კომისიამ, კენჭისყრის შედეგად, ერთხმად

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

1. შპს „ტელეკომპანია პირველს“ მიეცეს გაფრთხილება „ლიტერატურული და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის” ბერნის კონვენციის  მე-11^bis  მუხლის, „საავტორო უფლებების შესახებ” ისმო-ს ხელშეკრულების მე-8 მუხლის, „საავტორო და მომიჯნავე უფლებების შესახებ“  საქართველოს კანონის მე-18 მუხლის  მე-2 პუნქტის ვ) ქვეპუნქტის, 37-ე, 38-ე და 42-ე მუხლების, 50-ე მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტების, „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 45¹ მუხლის მე-10 პუნქტის ა) ქვეპუნქტის დარღვევის გამო;

2. დაევალოს კომისიის ადმინისტრაციას წინამდებარე გადაწყვეტილების შპს „ტელეკომპანია პირველისთვის“ და სსიპ „საზოგადოებრივი მაუწყებლისთვის“ დაუყოვნებლივ გაგზავნა (ნ. ჯავახიძე) და კომისიის ოფიციალურ ვებ გვერდზე (www.gncc.ge) გამოქვეყნება (ნ. შოვნაძე);

3. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს ქ. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიაში (მისამართი: ქ. თბილისი, დ. აღმაშენებლის ხეივანი მე-12 კმ., №6) მხარეებისთვის გადაწყვეტილების დამოწმებული ასლის ჩაბარების დღიდან ერთი თვის ვადაში;

4.გადაწყვეტილება ძალაში შედის გადაწყვეტილების დამოწმებული  ასლის   მხარეებისთვის   ჩაბარების დღიდან;

5.  კონტროლი აღნიშნული გადაწყვეტილების შესრულებაზე დაევალოს კომისიის აპარატის აუდიო-ვიზუალური მედია მომსახურებების რეგულირების  დეპარტამენტს (ი. მახარაძე).